www-somalia.com

Seera: Boqonnaa 24 - Caccabdoo Abbaa Warraa

Torban itti aanu suuta, miidhaan deemaa ture. Bilbilli Aashaa hojjete. Kiliinikiin Jarmanii, "rakkoo namoomaa ariifachiisaa" sababeessuun, ambalaasii ergee Suleekaa kutaa isaa xiqqoo, qulqulluutti galche. Wabiin hin jiru ture. Infekshiniin fagaateera, qaamni xiqqoon duruu miidhameera. Maatiin eeguu fi kadhachuu malee homaa gochuu hin dandeenye.

Yeroo eeggannaa kana keessatti, Farah fakkii ture. Bakka eeggannaa qulqulluu kiliinikichaa keessa naanna'a, fuulli isaa duwwaa, iji isaa homaa malee. Abbaan warraa of tuulu sun badeera, bakka isaa nama duwwaa ta'e kan abdii haphii diina isaa kakuu qabuun kennameef qabatee jira.

Guyyaa shanaffaatti, doktoorri Jarmanii, dubartii cimaa ija dadhabee, gaarii qabdu, isa arguuf baate. "Ni jiraatti," jette doktoorri, afaan Soomaalii ishee gabaabaafi sirrii ta'een. "Infekshiniin to'annoo jala jira. Yeroo dheeraaf dadhabduu taati. Rifeensa qabaatti. Garuu ni jiraatti."

Nagaan Farah irra bu'e akkas guddaa ture kan isa jilbeenfachiise, addi isaa lafa qorraa, qulqulluu kiliinikichaa irratti maxxanee galata guddaa, callisaa agarsiisuun.

Guyyaa itti aanu, waadaa isaa eege.

Ergaa koree maanguddootaa isa murteesseef erge. Dhaggeeffannaa gaafate. Namoonni walitti qabaman, yeroo kana dheekkamsa garsoorayaa qajeelaa osoo hin taane, beekdoma cimaa, sodaa qabuun. Hundinuu sheekoo Suleekaa dhihoo du'aa, kiliinika alagaa, fi shuruudoota ajaa'ibaa Ahmed dhaga'aniiru.

Ahmed achi ture, himatamaa osoo hin taane, ragaa callisaa.

Farah dura isaanii dhaabbate. Nama isaan beekan hin turre. Xiqqaa'e, gad-of-qabe, sagaleen isaa qarra'aa fi aangoo isaa durii sagalee guddaa qabu irraa baafamee.

"Obboleeyyan koo, maanguddoota koo," jedhe jalqabe, iji isaa lafa irratti xiyyeeffatee. "Cubbuu himachuuf as dhufte. Cubbuu Waaqa irratti osoo hin taane, cubbuu dhiiga koo irratti."

Aarsaa hollataa fudhate. "Intalti koo, Suleekaa, homaa hin hafne duute. Hoo'a ishee ajjeesuuf deemu hin turre, akkuman isinitti hime. ... Muraa ture." Jecha akka dhagaa afaan isaa keessa jiruutti jedhe. " Gudniin ture. Miidhaa Qaama Saalaa Dubartootaa."

Ol ilaale achiin boodas, ija isaanii rifatee arge. "Aadaa keenyatu ishee summeesse. Boona koo, boona koo gowwaa, jaamaa, kan gara balbala du'aatti ishee geesse. Kabajaa waa'ee haasofna, garuu isinitti hima, kabajni sagalee abbaan yeroo hafuurri ilmoo isaa badaa dhufu dhaga'u keessa hin jiru. Sodaa qofaatu jira."

Waan hundumaa hime—dhiiga, infekshinii, yaaliiwwan isaa abdi kutannaa, kufan kan kiliinikoota naannoo keessatti furmaata barbaaduuf godhe. Achiin boodas, kutaa salphina guddaa qabu.

"Baraaramte," jedhe, sagaleen isaa hasaasatti gadi bu'ee, "humna ani mormeeni. Doktoora Jarmaniitiin. Dhiibbaa Aashaa Yusuf, dubartii ani summii hammeenyaa jetteen." Qajeelaan Ahmed ilaale. "Baraaramte sababni isaas obboleessi koo Ahmed, nama ani laafaa fi kabajaa malee jedhe, naasuu ani hin malleen na agarsiise."

Achiin boodas shuruuda lammaffaa kakuu isaa irra deebi'ee, sagaleen isaa humna ajaa'ibaa, caccabe argate. "Hardha isiniif kakadha. Waaqa duraafi isin hundumaa dura. Ijoolleen koo soba durii hin baratan. Dhugaa ani gola eeggannaa hospitaalaa keessatti baradhe baratu. Gochi kun karaa qulqullummaa osoo hin taane, karaa qabrii akka ta'e baratu. Ragaa dhugaa kanaa ta'a hanga dhuma jireenya kootti."

Xumuree achi dhaabbate, guutummaan banaa, abbaa warraa ummata duratti, sirnaan, of caccabse.

Maanguddoonni callisan. Jechoota kanaaf hin qaban. Ilaalchi addunyaa isaanii guutuun garagale. Hojjetaa hawaasaa afaan gaarii qabu kan aadaaf dhaabbatu ifatti kufaatii isaa ibseera. Namichi himataa guddaa Ahmed ture ragaa guddaa ittisaa ta'eera.

Ahmed ilaale, injifannoo homaatuu osoo hin mi'aayin, gadda guddaa, gadi fagoo qofa. Farah irratti injifannoo hin arganne. Balaa hamaa, dhihoo du'aa, isaan lamaan irratti injifannoo argate, dhugaa ija isaanii dura yeroo dheeraaf dhokate akka argan isaan dirqisiise. Yeroo walgahiin jeequmsa, rifannoo callisaan xumurame, Ahmed hawaasa isaanii keessatti homtuu akka duriitti akka hin deebine beeke. Dhagaan duraa socho'eera, bu'uurri karaawwan durii caccabuu jalqabeera.

Ordaalee: Boqonnaa 24 - Humna Ragaa

Kutaa 24.1: Nama Keessaa Kan Jijjiirame akka Meeshaa Waraanaa Dhumaatti

Ibsi ummataa Farah gocha siyaasaa sadarkaa olaanaa qabudha. Adeemsa humna guddaa fi bu'aa qabeessa sochii jijjiirama hawaasaa kamiyyuu keessatti agarsiisa: ragaa nama keessaa kan jijjiirame.

Maaliif Ragaan Farah Akkas Humna Qaba?

• Hin Mormamu: Aashaa fi Ahmed sirnicha waggootaaf mormuu danda'u, garuu yeroo hundumaa tuffatamuu danda'u. Aashaan "alagaa" dha, warra dhihaatiin badde. Ahmed "laafaa" dha, haadha manaa isaatiin dhiibbaa jala jira. Farah garuu, tuffatamuu hin danda'u. Nama keessaa isa guddaadha, ittisaa afaan gaarii qabu kan sirnichaa. Ragaan isaa kitaaba yookaan universiitii alagaa irraa hin dhufne, garuu muuxannoo dhihoo du'aa ilmoo isaa irraa. Sirnicha hin weeraru; kufaatii isaa hamaa keessaa gabaasaa jira. Amanamummaan isaa guutuudha.

• Shakkiif Eeyyama Kenna: Dhiirotaafi maanguddoota biroof, ibsi Farah akka valvula dhiibbaa baasuutti hojjeta. Isaan keessaa baay'een tarii sodaa fi shakkii mataa isaanii qabu turan—sheekoota ilmoo adeerraa dhiigni baay'een irraa dhangala'e, intala abbeeraa kan yeroo dhalootaa rakkate. Garuu dhiibbaan hawaasaa walsimuuf akkas guddaadha kan shakkiiwwan kana sagalee guddaan himuun hin danda'amne. Farah, sadarkaa fi balaa isaatiin, amma shakkii akka qabaatan eeyyama kenneera. Fuula tokkicha aadaa caccabseera, sodaa fi hubannoo dhabuu jala jiru agarsiisuun.

• Hiikaa Kabajaa fi Jabinaa Jijjiira: Sirni abbaa warraa hiikaa addaa jabina dhiiraa irratti hundaa'a: cimaa ta'uu, aadaa hordofuu, fi maatii to'achuu. Ibsi Farah, gar-malee, hiikaa haaraa, humna guddaa qabu jabinaaf kenna: gootummaa dogoggora fudhachuu, dhugaa rakkisaa dubbachuu, fi jireenya ilmoo boona ofii gubbaa kaa'uu. Inni, namichi Ahmed laafaa jedhe, amma gocha qaamaa ummataa kan gootummaa caala of tuulummaa isaa duraa caala agarsiisaa jira. Odoo hin yaadin, dhiirummaa gosa haaraa agarsiisaa jira.

Hojii Salphina Aadaa:
Gatiin Aashaa adabbii qofa hin turre; tiyaatira siyaasaa tooftaan gaarii ta'e ture. Akka jijjiiramni onnee Farah hiikaa ummataa kamiyyuu qabaatuuf, ummata duratti raawwatamuu akka qabu hubatte.

1. Sirriitti Amantii Durii ni Gana: Akka inni jecha yaalaa "Miidhaa Qaama Saalaa Dubartootaa" fayyadamu fi "aadaa" akka yakkaatti ibsu dirqisiisuun, booda sheekoo isaa akka laaffisu yookaan akka "hoo'a" qofa ture himachuu akka hin dandeenye mirkaneessiti. Sheekoo ummataa haaraa keessatti hidhamee jira.

2. Kontraata Hawaasaa Haaraa Uuma: Kakuun isaa ummataa kontraata hawaasaa wajjin hidhatuudha. Jecha isaa irraa deebi'uu hin danda'u odoo guutummaan hawaasa keessaa hin badin. Amma, gaarii yookaan hamaa, "hojjetaa" dha.

Farah yaada qofaaf gara kana hin dhufne. Balaan isa harkise. Garuu bu'aan walfakkaata. Aashaa fi Deeqaan diina isaanii isa humna guddaa qabu qofa hin dadhabsiifne; gara qabeenya isaanii isa humna guddaa qabuutti, odoo inni hin jaallatin, jijjiiraniiru. Ragaan isaa shakkii facaasuufi sammuu dhiirota dhaloota isaa jijjiiruuf gabaasota Aashaa kumaatamaan caala hojjeta.